إِلَّا الصَّابِرُونَ يعنى ثواب خدا بهترست آن را كه ايمان آورد و أعمال صالح كند و بدين نرسد الّا آنكه صابر بود و خداى تعالى وعده كرده است كه بهر نيكى ده مكافات كند بصبر گفت « 1 » : إِنَّما يُوَفَّى الصَّابِرُونَ أَجْرَهُمْ بِغَيْرِ حِسابٍ ؛ يعنى مزد صابران بىحساب بود . و هر كه بر بلا صبر كند و منتظر فرج مىباشد همچنان باشد كه طاعت خدا كرده باشد و چون روز قيامت عوض و ثواب بيند گويد : كاشكى در دنيا گوشت از اندام من بكارد بريدندى تا من بر آن صبر كردمى . و خداى تعالى در لوح المحفوظ نوشته است كه : من صبر على بلائى و شكر على نعمائى ، و رضى بقضائى وجبت له الجنّة يعنى : هر كه صبر كند بر بلاى من ، و شكر كند بر نعمتهاى من ، و راضى شود بر راندهء « 2 » من واجب شود او را بهشت ، و هر كه صبر نكند بر بلاى من ، و شكر نكند بر نعمتهاى من ، و راضى نباشد بر قضاى من ، گو طلب كن خدايى جز از من . و در خبرست كه : هر كه بر مصيبتى صبر نكند بشدّت « 3 » ثواب از مصيبت عظيمتر بود و خردمند بايد كه بر مصيبت آن كند كه جاهل از پس روزى چند كند چون بانگ بسيار بدارد هم خاموش گردد ، و أمير المؤمنين عليه السّلام گويد كه : چون مصيبتى بشما رسد مصيبتهاى ما ياد كنيد تا شما را تسلّى بود ، و صبر كردن بر شما آسان آيد ، و هر كه بر مصيبت صبر كند سيصد درجه بيابد ، ميان هر درجه از ثرى تا بعرش . و مصطفى صلّى اللَّه عليه و آله چون فرزندش ابراهيم از دنيا بشد شب و روز همى گريست و آب از چشم مىباريد گفتند : يا رسول اللَّه ما را از اين بازداشتهء گفت : دلم ميسوزد و به چشم ميگريم و ليكن به زبان چيزى نمىگويم كه در آن خشم خدا باشد . و خداى تعالى ميفرمايد كه : هر كه را از من مصيبتى رسد بمال يا بتن يا بمرگ عزيزى و بر آن صبر كند روز قيامت از وى شرم دارم كه جريدهء كردارش از هم باز كنم ، يا از بهر حسابش ترازو برآويزم ، اين نشان آنست كه

--> ( 1 ) يعنى براى هر حسنه ده برابر پاداش وعده كرد اما صبر را پاداش بىحساب وعده فرمود . ( 2 ) كذا ؛ و اين عبارت صريح است كه « رانده » در فارسى بمعنى « قضا » در عربى است . ( 3 ) كذا و گويا كلمه‌ايست بمعنى « از دست دادن » يعنى از دست دادن او ثواب را .